Eigenwaarde trainen zonder eerst te presteren

Je wilt je eigenwaarde trainen, en toch ploft er 's avonds meteen een stem op zodra je op de bank zakt. Wat heb je vandaag eigenlijk gedaan. Je scrolt door je dag alsof je een lijstje afvinkt. Genoeg gewerkt, genoeg geholpen, genoeg geregeld. Pas als het lijstje vol is, mag je gaan zitten. En zelfs dan houd je een half oog op wat er morgen weer moet.

Je rust voelt als iets wat je verdient, niet als iets wat je zomaar mag pakken. Je adem blijft hoog in je borst hangen. Je schouders laten pas los als je in slaap valt, en de volgende ochtend staan ze er alweer, klaar voor de volgende ronde.

Als je waarde afhangt van wat je levert

Dit hoor ik vaak. Mensen willen hun eigenwaarde trainen en denken dat ze harder aan zichzelf moeten werken. Nog een cursus. Nog een doel. Nog een keer bewijzen dat ze het waard zijn. Ze knopen hun waarde vast aan wat ze presteren, en dus staat die waarde elke dag opnieuw op het spel.

Dat is een uitputtende plek om te leven. Een prestatie zakt altijd weer weg. Het applaus stopt. De to-do groeit weer aan. En dan begint de jacht opnieuw. Je bent niet lui en je bent niet zwak. Je hebt alleen ooit geleerd dat je pas de moeite waard bent als je iets oplevert. Iemand keek naar wat je deed in plaats van naar wie je was, en die blik én houding heb je overgenomen.

Je kent jezelf als iemand die veel geeft. Aan je werk, aan de mensen om je heen, aan alles wat af moet. Je bent er voor iedereen. Maar als het over jou gaat, over gewoon mogen zijn zonder iets te leveren, dan sta je met lege handen. Dat gebied heb je nooit ontgonnen. Je weet niet eens goed hoe het zou moeten voelen.

Waarom eigenwaarde trainen zo lastig voelt

Echte eigenwaarde staat los van je prestaties. Het is het rustige besef dat je er mag zijn, ook op een dag dat je niets bijzonders doet. En juist dat voelt vreemd, bijna verdacht, als je jarenlang het tegenovergestelde geoefend hebt.

Kijk maar naar hoe het in je lijf zit. Zodra je stilzit zonder taak, word je onrustig. Je grijpt naar je telefoon. Je bedenkt iets wat nog moet. Je lijf kan het niet uithouden om er te zijn zonder te presteren, want dat gebied heeft het nooit mogen verkennen. Stilstaan voelt als stilvallen, en stilvallen voelt als tekortschieten. Zo blijft de spanning zichzelf voeden, dag na dag.

Wat het rennen je kost

En dus ren je door. Van taak naar taak, van doel naar doel, altijd een stap voor op het gevoel dat je tekortschiet. Zolang je in beweging blijft, hoef je de leegte eronder niet te voelen. Maar de leegte gaat niet weg door harder te rennen. Ze wacht, geduldig, tot je een keer stilstaat. En op het moment dat je stilstaat, is ze er meteen. Daarom durf je bijna niet stil te staan.

Op de lange duur raak je jezelf kwijt in het presteren. Je weet nog wat je moet doen, maar niet meer wat je wilt. Je voelt je leeg na een geslaagde dag, en je snapt niet waarom. Dat is de prijs van eigenwaarde die aan prestatie hangt. Je kunt alles goed doen en je toch niet genoeg voelen.

Misschien herken je het aan hoe je met complimenten omgaat. Iemand zegt iets aardigs, en je wuift het weg. Je kunt het niet binnenlaten, want binnen zit de overtuiging dat je waardering pas verdient als je genoeg gepresteerd hebt. Zo blijft het aan de buitenkant hangen, hoe vaak je het ook hoort. Eigenwaarde trainen betekent ook dat je leert die waardering wel te ontvangen, te beginnen bij de waardering voor jezelf.

De omslag: je waarde zit al in je lijf

Hier gaat het licht aan. Je waarde zit niet in wat je maakt. Die zit in het feit dat je er bent, ademend, met een hart dat klopt zonder dat jij er iets voor hoeft te doen. Je lichaam draagt je al je hele leven, zonder een tegenprestatie te vragen. Het houdt je overeind terwijl je slaapt. Het geneest je wonden zonder jouw toestemming.

Daar begint het. In het lijf dat je draagt, elke seconde, gratis. Als je daar contact mee maakt, verschuift er iets diep vanbinnen. Je hoeft jezelf niet meer te verdienen met wat je doet. Je bent er al, en dat was altijd al genoeg. Je moet het alleen weer leren voelen. En dat is precies wat eigenwaarde trainen is. Geen harder werken aan jezelf, maar oefenen in aanwezig zijn zonder taak.

Controleer deze oefening (door Claude bedacht)

Zo train je eigenwaarde in je lijf

Ga staan, ergens waar je even niet gestoord wordt. Doe je ogen dicht. Doe helemaal niets. Dat is de oefening.

Kan je bij jezelf blijven? Kan je  observeren wat er met je lichaam gebeurt?

Een spiertje die trillen.
Voel je spanning ergens in je lichaam.
hoe gaat je ademhaling?
Kan je voller en iets dieper ademen?

Stil zitten en het laten gebeuren. Dit is de weg naar eigenwaarde.

‍

Eigenwaarde trainen is stil werk. Het gaat langzaam en vertragen. Het raakt vaak aan oude plekken. Als dat te veel wordt om alleen te doen, is het goed om er iemand bij te hebben. Wil je een keer samen voelen hoe het is om er te zijn zonder te presteren? Plan een proefles in. We beginnen gewoon bij stilstaan.

‍